00:08 Nik honako hau galdetzen diot neure buruari:
00:11 “Zergatik egiten ditut filmak?”
00:12 Esateko ezer garrantzitsua dudalako izan daiteke?
00:15 Eta ezetz uste dut.
00:17 Egia esan, esan ezin ditudan,
00:19 esateko gai ez naizen gauzak lantzeko bidea da.
00:22 Zinema komunikatzea
00:25 ahalbidetzen didan baliabidea da,
00:29 ez ahoz,
00:31 baizik eta modu sentsual
00:33 eta intelektualean, bizitzarekin zein munduarekin…
00:36 Uste dut zinemak
00:39 izenik gabeko gauzak lantzen dituela.
00:51 Izan ere, artea
00:54 izenik gabeko zerbait da,
00:56 eta baliteke artista edo sortzaileen betebeharra izatea
00:59 gauza horiek aurkitu
01:02 eta errealitate egitea.
01:05 Gauza ez da existentzia ematea elementu horiei,
01:07 zentzu batean edo bestean izen bat ematea baizik.
01:19 Esan daiteke
01:21 ni naizela erabakitzen duena.
01:24 Sentimendu eta pentsamenduak
01:25 nigatik erabakitzen dutelako itxura dut,
01:27 obsesiboa izatera pasatzen delako,
01:29 eta nire gogamenaren
01:31 espazio osoa hartzen duelako.
01:36 Lekuren batean film bat dagoela deskubritu
01:39 eta aurkitzeko beharra sentitzen dut.
01:41 Filma existitzen dela pentsatzen dut beti;
01:43 aurkitu besterik ez dut egin behar.
01:45 - Harro gaude,
01:51 film hau hemen ikusi dugulako,
01:54 epaileentzat agerkunde bat izan delako.
01:56 Eta zinemak pantailari su eman dion
01:58 momentu horietako bat izan da.
02:02 Hori dela eta, ohore eta harrotasun handia da
02:05 Urrezko Maskorra ematea
02:07 Dea Kulumbegashvili zinemagilearen 'Dasatskisi / Beginning' filmari.
02:15 Tabakalerako egonaldia zinez erabakigarria izan zen,
02:18 eta bizi-esperientzia bat izan zen hona etortzea,
02:21 ez soilik hiru astez lasaitasun osoan egoteko aukera izan nuelako,
02:27 irakurtzeko, pentsatzeko, hirian zehar paseatzeko eta galtzeko.
02:34 Pentsatzeko denbora bat hartzeko beharra nuen,
02:36 zinemaldien eta filmaren inguruan gertatzen ari zen guztiaren ondoren.
02:48 Europan barna hainbat egonaldi eskaintzen dira.
02:52 Baina, normalean, uko egiten diet programa bat duten
02:55 eta amaieran entrega bat egitea eskatzen dizuten egonaldi horiei.
03:00 Niretzat, zerbait egiteko prozesua
03:03 ez da inoiz egoten emaitzetara bideratua.
03:06 Oso eskertuta nago, hemengo egonaldian,
03:12 Tabakalerak aukera eman zidalako nire burua ez definitu behar izateko…
03:17 Ez naiz eroso sentitzen nire burua zinegile bezala
03:24 edo ogibide bat den pertsona bezala definituz.
03:29 Soilik nire ideiak arakatu nahi ditut.
03:39 Dagoeneko banituen ideia batzuk nire film berriaren inguruan,
03:41 eta hasia nintzen idazten Tabakalerara etorri aurretik,
03:44 baina prozesu intuitibo bat izan zen gehiago.
03:48 Eta, hemen, hasi nintzen benetan zerbait paperan jartzen.
03:58 Nire kasuan,
03:59 filmaren atal garrantzitsua idaztea da,
04:03 baina nik uste dut idaztea ez dela
04:06 gidoi bat modu profesional eta estandarrean egitea.
04:09 Nire ustez, idaztea
04:11 filma nire buruan osatzea da,
04:13 nire buruan aurkitzea.
04:17 Horrenbestez, idazten dudan bitartean,
04:20 filmatzeko eremuak bilatzen ditut
04:23 eta filma egingo dudan lekuan
04:24 denbora luzea ematen dut,
04:27 dena sentitu nahi dudalako.
04:34 Gorroto dut “kokapen” hitza erabiltzea,
04:37 edo kokapenen zerrenda bat erabiltzen denean;
04:39 ez dakit horrek zer esan nahi duen.
04:41 Ez dut inoiz izan kokapen bakarrerako bost alternatibarik,
04:43 batek funtzionatzen ez badu bestea erabiltzeko.
04:46 Gauzak ez dira horrelakoak.
04:47 Nik filma espazio eta eremu horien barnean
04:50 aurkitzen dut,
04:51 eta idaztea zuzenean dago lotuta
04:53 esploratzeko prozesu fisiko horrekin.
05:03 Funtsezkoa dena lortzen saiatzen naiz,
05:06 film horretan niretzako funtsezkoa dena lortzen.
05:09 Soilik behar dudana irakurtzea gustatzen zait
05:12 film bat egiterakoan.
05:14 Eta soberako kable bat egoteak ere amorrua ematen dit.
05:17 Ez dut esan nahi dekoraturik behar ez dugunik.
05:20 Adibidez, ‘Beginning’ lente bakarrarekin filmatu zen.
05:24 Eta uste dut nire hurrengo filma
05:26 objektibo bakarrarekin filmatuko dudala.
05:29 Argi dago interesgarria dela dena esploratzea
05:32 funtsezkoa dena aurkitzeko,
05:34 baina egia da teknologiak askotan distraitu egiten gaituela.
05:42 Ez dut ezer teknologiaren aurka;
05:44 ikaragarri gustatzen zaizkit adimen artifiziala
05:48 eta errealitate birtuala.
05:50 Horrek guztiak liluratu egiten nau.
05:53 Edonola ere, uste dut
05:55 ‘ez jakitea’ zinema egitearen parte dela.
06:00 Nire aburuz, garrantzitsua da hainbat gauza ez ezagutzea
06:06 irudi baten mugetara iristera behartzeko.
06:09 Benetan gorroto dudana da
06:10 teknologia estandarraren bidez
06:13 lortzen den irudi estandarizatua.
06:19 Uste dut hori dela arazo nagusia,
06:21 ez teknologia.
06:27 Uste dut zinemak, zinema izateko, erradikala izan behar duela.
06:30 Erradikala esatean, ez dut esan nahi probokatzea
06:33 edo harrigarria den zinema;
06:36 “erradikala” zinematografia-terminoetan aipatzen dut.
06:40 Gogoan dut Kiarostamik behin esan zuela
06:43 film on batek ahalbidetu behar duela ikuslea lokartu,
06:48 esnatu, eta ezer galdu ez izana.
06:50 Hori da erradikala.
06:55 Zinemaz gain, argazkiak ikusi behar ditut,
07:00 baita zinema esperimentala,
07:02 bideoinstalazioak
07:05 eta soinuak ere.
07:06 Irudiek eta soinuak liluratu egiten naute.
07:11 Eta interesgarria da
07:14 nik irudiak entzun ere egiten ditudalako.
07:16 ez dute soinurik, baina, pintura begiratzen duzunean…
07:20 Adibidez, MoMAn Turnerren erakusketa bat ikusi nuen
07:23 eta ikaragarria izan zen,
07:25 nire ustez, pinturak entzun daitezkeelako.
07:28 Eta bitxia da,
07:30 horrela ikasi nuelako idazten.
07:32 Amonak idazten irakatsi zidan nerabea nintzenean,
07:35 eta margolanetatik abiatuta idazten irakatsi zidan.
07:39 Pintura katalogo batean margolan bat erakusten zidan,
07:43 eta bertan zegoena deskribatzeko eskatzen zidan.
07:48 Eta benetan margolanaren mundua
07:54 ulertzen hasten zinenean, entzun zenezakeen…
07:59 Eta, dirudienez, Nabokov idazlea ere horrela hasi zen idazten.
08:04 Edo hori zioen amonak, baina agian
08:07 metodo hori niregan probatzen ari zen soilik…
08:19 Era berean, egoitza oso baliagarria izan da.
08:21 Adibidez, Chillida Leku museora joan nintzenean
08:28 ‘proportzioen’ inguruan hausnartzen hasi nintzen.
08:33 Museoan eskulturak begiratzen ari nintzen;
08:37 hurbiltzen zarenean handia dirudi,
08:40 baina inguruan dauden zuhaitzei erreparatuta begiratzen dituzunean,
08:43 zuhaitzak erraldoiak dira.
08:46 Ondorio benetan sinplea da,
08:53 baina nire hurrengo filmaren irudiaren inguruan
08:56 hausnartzera eraman nau:
08:59 gizakiok sortutakoaren
09:04 eta gure munduaren arteko harremana.
09:10 Eta horregatik da Haizearen orrazia horren garrantzitsua niretzat,
09:14 lotura kosmikoagatik;
09:18 izan ere, artelana ezin da existitu
09:22 kosmosa edo mundua gabe.
09:24 Eta oraindik ez dakit nola irudikatuko dudan zinemagintza-terminoetan,
09:27 baina badakit eragin sakona duela
09:30 orain egiten ari naizen proiektuan.